خانواده‌ی گیره‌ماهیان یا اردک‌ماهیان آفریقایی Hepsetidae، خانواده‌ای از زیرراسته‌ی تتراسانیان، از راسته‌ی تتراسانان و از رده‌ی پرتوبالگان هستند. این خانواده دربرگیرنده‌ی ۶ گونه است که در ۱ سرده دسته‌بندی شده‌اند. گونه‌های خانواده‌ی گیره‌ماهیان تنها در قاره‌ی آفریقا یافت می‌شوند. آنان در زیستگاه‌های آب شیرین همچون رودها و دریاچه‌های منطقه‌های گرمسیری زندگی می‌کنند. این جانوران بدنی دراز، اردک‌ماهی‌مانند و پوشیده از پولک دارند. همچنین آنان باله‌ی چربی، چشمانی درشت، پوزه‌ای دراز، دهانی بزرگ و دندان‌های نیش بزرگ و مخروطی دارند. خوراک گونه‌های بزرگسال این خانواده، ماهیان کوچک‌تر و خوراک نوجوانان، حشرات و لارو آنان است. Hepsetus kingsleyae (در فهرست زیر نیست.) با درازای ۲۲ سانتی‌متر و کاراسین اردک‌ماهی آفریقایی با درازای ۴۴/۲ سانتی‌متر، کوچک‌ترین و بزرگ‌ترین گونه‌های خانواده‌ی گیره‌ماهیان به‌شمار می‌روند. در این نوشته با ۴ گونه‌ی این خانواده آشنا می‌شویم.

سرده‌ی گیره‌ماهی‌ها Hepsetus

نام: اردک‌ماهی آفریقایی جنوبی Southern African Pike
نام علمی: Hepsetus cuvieri
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: رودها و جویبارهای همیشگی (دربرگیرنده‌ی آبشارها) و دریاچه‌های آب شیرین همیشگی کشورهای آنگولا، زامبیا، جنوب جمهوری دموکراتیک کنگو و شمال بوتسوانا در جنوب قاره‌ی آفریقا (بیشتر حوضه‌ی رودهای کوانزا، کونن، اوکاوانگو، زامبزی بالایی، کافوئه و کنگو)
اندازه: بدن به درازای ۳۷ سانتی‌متر
نگاره: Alex Giltjes

نام: -
نام علمی: Hepsetus lineatus
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: رودها و جویبارهای همیشگی (دربرگیرنده‌ی آبشارها) در کشورهای کامرون، گابن، جمهوری کنگو و مرکز غرب جمهوری دموکراتیک کنگو در غرب قاره‌ی آفریقا (بیشتر حوضه‌ی رودهای کنگو، ساناگا و چیلوانگو)
اندازه: بدن به درازای ۲۸/۳ سانتی‌متر
نگاره: Jonathan (Jon) Armbruster

نام: -
نام علمی: Hepsetus microlepis
پایندگی: گونه‌ی بررسی نشده (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: رودها و جویبارهای همیشگی (دربرگیرنده‌ی آبشارها) در کشورهای جمهوری آفریقای مرکزی، جمهوری کنگو و جمهوری دموکراتیک کنگو در مرکز قاره‌ی آفریقا (بیشتر حوضه‌ی رودهای کنگو، واگنیا و گریبینگویی)
اندازه: بدن به درازای ۳۰/۵ سانتی‌متر
نگاره: Hans Mayland

نام: کاراسین اردک‌ماهی آفریقایی African pike characin
نام علمی: Hepsetus odoe
پایندگی: گونه‌ی با کم‌ترین نگرانی (EX - EW - CR - EN - VU - NT - LC - DD - NE) (بر پایه‌ی سیاهه‌ی سرخ IUCN)
زیستگاه: رودها و جویبارهای همیشگی (دربرگیرنده‌ی آبشارها)، رودها و جویبارهای موسمی، دوره‌ای و نامنظم، دریاچه‌ها، استخرها و مرداب‌های آب شیرین همیشگی، دریاچه‌ها، استخرها و مرداب‌های آب شیرین موسمی و دوره‌ای، و دلتاهای درون‌بومی همیشگی کشورهای بنین، بورکینافاسو، غرب کامرون، جمهوری آفریقای مرکزی، جنوب چاد، ساحل عاج، غنا، نیجریه و توگو در غرب و مرکز قاره‌ی آفریقا (بیشتر حوضه‌ی رودهای ساساندارا، شاری، کریبی و کینکه)
اندازه: بدن به درازای ۴۴/۲ سانتی‌متر
نگاره: Hampus Hertzman

بن‌مایگان: wikipedia - fishbase
گردآوری: فرتورچین