غزل شماره‌ی ۳۶۹ دیوان حافظ: ما ز یاران چشم یاری داشتیم

غزل شماره‌ی ۳۶۹ دیوان حافظ: ما ز یاران چشم یاری داشتیم

در این بخش از مجله‌ی اینترنتی روز تازه، غزل شماره‌ی ۳۶۹ از غزلیات دیوان حافظ، به همراه معنی و فال گردآوری شده است.

 

غزل شماره‌ی ۳۶۹ - ما ز یاران چشم یاری داشتیم

 

۱. ما زِ یاران چَشمِ یاری داشتیم - خود غلط بود آنچه ما پنداشتیم
معنی: ما از دوستان انتظار کمک و توقع مساعدت داشتیم، اما آن‌چه را که گمان می‌کردیم نادرست بود.

 

۲. تا درختِ دوستی بَر کِی دهد - حالیا رفتیم و تخمی کاشتیم
معنی: این زمان همت کردیم و تخم دوستی افشاندیم، تا ببینیم که این درخت دوستی چه وقت به بار خواهد نشست؟

 

۳. گفت‌و‌گو آیینِ درویشی نبود - ور نه با تو ماجراها داشتیم
معنی: مباحثه و قیل و قال رسم درویشی و وارستگی نبود، وگرنه ما با تو جنگ و جدال‌های زیادی داشتیم.

 

۴. شیوه‌ی چَشمت فریبِ جنگ داشت - ما غلط کردیم و صلح انگاشتیم
معنی: از طرز نگاه و حالت چشم تو یک نوع خدعه‌ی جنگی حس می‌شد. ما اشتباها آن را نگاهی آشتی‌جویانه تصور کردیم.

 

۵. گُلبُنِ حُسنَت نه خود شد دلفُروز - ما دَمِ همت بر او بگماشتیم
معنی: نهال زیبایی تو خود به خود چنین زیبا و دلپذیر نشد، ما همت و دعای خود را برای آن به‌کار گرفتیم.

 

۶. نکته‌ها رفت و شکایت کس نکرد - جانبِ حُرمَت فرو نگذاشتیم
معنی: حوادث زیادی اتفاق افتاد و ما شکایت نکردیم و با رعایت ادب احترام فیمابین را در نظر گرفتیم.

 

۷. گفت خود دادی به ما دل حافظا - ما مُحَصِّل بر کسی نَگماشتیم
معنی: (در پاسخ) گفت حافظ تو خود به‌جانب ما گرویدی، ما ماموری برای جلب کسی نفرستادیم.

 

فال و تعبیر غزل شماره‌ی ۳۶۹ دیوان حافظ:
امیدتان به دیگران برای کمک بی‌جهت بوده و حال تنها مانده‌اید، هرچند که همه قول یاری و کمک به شما داده بودند. گول حرف و ظواهر فریبنده‌ی آن‌ها را خوردید، اما الان هم دیر نیست. اگر کمی همت کنید، به تنهایی هم می‌توانید کارهای‌تان را به انجام برسانید.

 

معنی برخی واژگان غزل:
چشم یاری داشتن: توقع کمک و یاری داشتن.
خود غلط بود: همانا درست نبود.
پنداشتن: گمان کردن، خیال کردن، تصور کردن.
بَر: میوه، ثمر.
حالیا: حالی، اکنون.
ماجرا: کلمه‌ی مرکب از ما و جَری، آن‌چه گذشته، سرگذشت، قصه و واقعه، دعوی، نزاع و جدال، هنگامه و گفتگو و در اصطلاح صوفیه: اگر از درویشی خرده‌ای در وجود آید، بازخواست کنند تا آن غبار از دل برادر دینی دور شود.
شیوه: طرز، رویه.
شیوه‌ی چشم: طرز نگاه چشم، حالت چشم.
فریب: خُدعه، نیرنگ.
غلط: اشتباه.
انگاشتن: پنداشتن، تصور کردن.
دل‌فروز: دل‌افروز، روشن کننده‌ی دل، دلنواز.
همت: اراده، توجه کامل قلب با تمام قوای روحانی برای حصول کمال در خود یا دیگری.
دَمِ همت: دمیدن دعا.
گماشتن: مامور کردن.
نکته: در این‌جا سخن سربسته که با اعتراض و شکایت همراه باشد معنی می‌دهد.
جانب حرمت فرو نگذاشتیم: برای رعایت احترام چیزی فروگذار نکردیم.
محصل: حاصل کننده، مامور وصول، تحصیل‌دار.

 

معنی شعر برگرفته از کتاب شرح جلالی بر حافظ، نوشته‌ی دکتر عبدالحسین جلالیان
نگاره: فرتورچین
گردآوری: فرتورچین

۰
از ۵
۰ مشارکت کننده
  • لینک
  • تلگرام
  • واتساپ
  • ایکس (توییتر)
  • لینکدین
  • فیسبوک
  • پینترست
  • اشتراک گذاری