غزل شماره‌ی ۳۶۴ دیوان حافظ: ما بی‌غمان مست دل از دست داده‌ایم

غزل شماره‌ی ۳۶۴ دیوان حافظ: ما بی‌غمان مست دل از دست داده‌ایم

در این بخش از مجله‌ی اینترنتی روز تازه، غزل شماره‌ی ۳۶۴ از غزلیات دیوان حافظ، به همراه معنی و فال گردآوری شده است.

 

غزل شماره‌ی ۳۶۴ - ما بی‌غمان مست دل از دست داده‌ایم

 

۱. ما بی‌غمانِ مست دل از دست داده‌ایم - هم‌رازِ عشق و هم‌نفسِ جامِ باده‌ایم
معنی: ما آسوده‌خاطرانی مست و عاشق و هم‌دل و هم‌زبان عشق و هم‌دَمِ جام شرابیم.

 

۲. بر ما بسی کمانِ ملامت کشیده‌اند - تا کارِ خود ز ابرویِ جانان گشاده‌ایم
معنی: چه بسیار مردمان ما را هدف تیر سرزنش قرار داده‌اند تا این‌که توانسته‌ایم گره کار خود را به کمک اشاره‌ی ابروی جانان بگشاییم.

 

۳. ای گُل تو دوش داغِ صَبوحی کشیده‌ای - ما آن شقایقیم که با داغ زاده‌ایم
معنی: ای گل تو رنج ننوشیدن جام باده‌ی بامدادی را دیشب تحمل کرده‌ای، اما ما مانند آن شقایقی هستیم که با داغ محرومیت به دنیا آمده‌ایم.

 

۴. پیرِ مُغان ز توبه‌ی ما گر ملول شد - گو باده صاف کن که به عذر ایستاده‌ایم
معنی: اگر پیر و موبد آتشکده‌ی مغان از توبه‌ی ما دل‌آزرده شده، به او بگو که شراب را صاف و آماده کن که برای پوزش آماده و پای در راهیم.

 

۵. کار از تو می‌رود، مددی ای دلیلِ راه - کانصاف می‌دهیم و ز راه اوفتاده‌ایم
معنی: ای راهنما و ای مرشد، از تو کار ما روبه‌راه می‌شود. ما را مدد فرما که اقرار می‌کنیم که گمراه و سرگردان شده‌ایم.

 

۶. چون لاله، مِی مبین و قَدَح در میانِ کار - این داغ بین که بر دلِ خونین نهاده‌ایم
معنی: چنین به ما منگر که مانند لاله قدحی در دست و باده‌ی سرخی در میان آن داریم. نگاهی به داغ سیاهی هم که بر دل خونین ماست بینداز.

 

۷. گفتی که «حافظ این همه رنگ و خیال چیست؟!» - نقشِ غلط مَبین که همان لوحِ ساده‌ایم
معنی: از حافظ پرسیدی که این همه تعلقات و تصورات گوناگون در سخنان تو از چیست ؟ اشتباه مکن که ما همانند لوح ساده‌ای که بر آن چیزی ننوشته‌اند دلمان صاف است.

 

فال و تعبیر غزل شماره‌ی ۳۶۴ دیوان حافظ:
دل به دریا زده‌اید و از افشای رازتان هراسی ندارید. دیگر خسته شده‌اید و می‌خواهید همه‌ی کارها را یکسره کنید. تنها خودتان هستید که می‌توانید به اهدافتان برسید. برای کاری که انجام می‌دهید دلیل و مدرک دارید. حق کسی را هم پایمال نمی‌کنید. یکرنگ باشید تا مانعی سر راه‌تان سبز نشود و زودتر به حاجات خودتان برسید.

 

معنی برخی واژگان غزل:
بی‌غمان: آسوده خاطران.
دل از دست داده: دلداده، عاشق.
هم‌راز: هم‌زبان، محرم اسرار، همدرد.
هم‌نفس: همدم، معاشر.
کمان ملامت: (اضافه‌ی تشبیهی) ملامت به کمان تشبیه شده.
گشاده‌ایم: گشایشی حاصل کرده‌ایم.
صبوحی: شرابی که بامداد نوشند.
ملول: دلتنگ، دل‌آزرده.
کار، از تو می‌رود: کار به واسطه‌ی تو پیش می‌رود، از تو کارها روبه‌راه می‌شود.
دلیل راه: راهنما.
ز راه اوفتاده‌ایم: از راه به در رفته‌ایم، گمراه شده‌ایم.
داغ: سیاهی حاصل از موضعی که سوخته، علامت سوختگی.
رنگ: سخنان جور و واجور، تعلقات گوناگون، سخنان فریبنده.
خیال: خیال‌بافی، تصورات.
نقش غلط مخوان: اشتباه مکن، برداشت غلط مکن.
لوح ساده: صفحه‌ی مشق نانوشته.

 

معنی شعر برگرفته از کتاب شرح جلالی بر حافظ، نوشته‌ی دکتر عبدالحسین جلالیان
نگاره: فرتورچین
گردآوری: فرتورچین

۰
از ۵
۰ مشارکت کننده
  • لینک
  • تلگرام
  • واتساپ
  • ایکس (توییتر)
  • لینکدین
  • فیسبوک
  • پینترست
  • اشتراک گذاری