
مردی به چهار نفر یک درهم پول داد. اولی که فارسی زبان بود گفت: من با این یک درهم «انگور» میخرم.
دیگری که عرب زبان بود گفت: نه ای دغلکار؛ من «عنب» میخواهم نه انگور.
سومی که ترک زبان بود گفت: من عنب نمیخواهم، «اُزُم» میخواهم.
چهارمی هم که رومی بود گفت: این گفتگو را تمام کنید من «استافیل» میخواهم.
این چهار نفر بهخاطر دانش اندکشان بر سر چهار اسم، کارشان به کشمکش میافتد. هر چهار نفر انگور میخواستند. اما به زبان خودشان. اگر فرد دانایی میان آنها بود که با زبان همهیشان آشنا بود میتوانست آنها را با هم آشتی دهد و بگوید: من با همین یک درهم میتوانم خواست همهیتان را برآورده کنم. گفتههای شما به زبان خودتان باعث ایجاد کشمکش میان شما شده است. درست است که همهی شما یک چیز میخواهید، اما در واقعیت، نتیجهاش جنگ میان شماست. درست مثل سرکهای که حتی با گرم شدن روی آتش همچنان طبع سرد دارد و شیرهی انگور یخزده که هم همچنان طبع گرم دارد.
این داستان در شعر مولوی (چند بیت نخست)
چار کس را داد مردی یک درم - آن یکی گفت این به انگوری دهم
آن یکی دیگر عرب بُد گفت لا - من عِنب خواهم نه انگور ای دغا
آن یکی ترکی بُد و گفت این بنم - من نمیخواهم عنب، خواهم ازم
آن یکی رومی بگفت این قیل را - تَرک کن خواهیم استافیل را
در تنازع آن نفر جنگی شدند - که ز سِرّ نامها غافل بُدند
مشت بر هم میزدند از ابلهی - پُر بدند از جهل و از دانش تهی
صاحب سِرّی عزیزی، صد زبان - گر بدی آنجا بدادی صلحشان
برگرفته از کتاب مثنوی معنوی مولوی، دفتر دوم، بخش ۱۱۲
نگاره: Magnific (magnific.com)
گردآوری: فرتورچین





